سبک رهبری مشارکتی و تأثیر آن بر اثربخشی سازمانی در سازمان‌های رسانه‌ای با تأکید بر سازمان صداوسیما

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مدیریت، گروه مدیریت رسانه، دانشکده مدیریت و اقتصاد، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران (نویسند مسئول)

2 استاد گروه مدیریت رسانه، دانشکده مدیریت و اقتصاد، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 استادیار، گروه مدیریت رسانه، دانشکده علوم انسانی و هنر، واحد دماوند، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

چکیده

پژوهش پیش­رو باهدف بررسی سبک رهبری مشارکتی و تأثیر آن بر اثربخشی سازمانی در سازمان‌های رسانه‌ای با تأکید بر سازمان صداوسیما انجام ‌شده است. پژوهش از حیث هدف کاربردی است، زیرا می‌توان از نتـایج ایـن پژوهش جهت ارتقـای اثربخشی سازمانی در سازمان‌های رسانه­ای استفاده کرد و به‌طور خاص می‌خواهیم از نتایج این پژوهش درجهت ارتقای اثربخشی سازمانی، در سازمان صداوسیما استفاده کرده و به‌صورت میدانی به روش پیمایشی با تحلیل همبستگی و تبیین آن در جامعۀ آماری کارکنان سازمان صداوسیما در تهران انجام شد. نمونه آماری این تحقیق 400 نفر از کارکنان معاونت­های مختلف سازمان صداوسیما در شهر تهران بوده­اند. این نمونه با روش تصادفی طبقه­ای متناسب با اندازه به‌صورت سیستماتیک از فهرست کارکنان شاغل در این معاونت­ها انتخاب شده­اند. پرسشنامه­های مورداستفاده، پرسشنامه­های استاندارد سبک رهبری مشارکتی (20 سؤال) و پرسشنامه اثربخشی سازمانی (28 سؤال) بوده است. پایایی ابزار (پرسشنامه) با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ برای سبک رهبری مشارکتی 92 درصد و برای اثربخشی سازمانی 91 درصد به­دست آمده است. مؤلفه­های موردبررسی در سبک رهبری مشارکتی عبارت­اند از: مشارکت، عدالت، پاسخگویی و احساس مالکیت و مؤلفه­های اثربخشی سازمانی نیز عبارت­اند از: نوآوری، تعهد سازمانی، رضایت شغلی و سلامت. نتایج نشان می­دهد که بین مؤلفه­های سبک رهبری مشارکتی و اثربخشی سازمانی در رسانۀ ملی رابطۀ معنی­داری در سطح 1 درصد 01/0> (000/0p=) وجود دارد. یافته‌های پژوهش حاکی از آن است که بین شاخص‌های سبک رهبری مشارکتی و اثربخشی سازمانی در سازمان صداوسیما رابطۀ مستقیم و معنی­داری وجود دارد، به‌گونه‌ای که کاربرد سبک رهبری مشارکتی سبب افزایش اثربخشی سازمانی در سازمان صداوسیما می‌شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Participatory leadership Style and its Impact on Organizational Effectiveness at Media Organization with the Emphasis on IRIB Organization

نویسندگان [English]

  • Ali Mikaeili 1
  • Ali akbar Farhangi 2
  • Hamidreza Hosseini Hosseini Dana 3
1 Ph.D. Student of Media Management, Science and Research Branch, Islamic Azad University.
2 Full Professor, Department of Media Management, Science and Research Branch, Islamic Azad University
3 Assistant Professor, Department of Media Management, Damavand Branch, Islamic Azad University
چکیده [English]

This research has been carried out to investigate the impact of participatory leadership style and its impact on organizational effectiveness in broadcast ing organization through a field survey using a correlation analysis and its explanation for employees of broadcasting organization available in Tehran. The research sample included 400 employees working in different departments of IRIB in Tehran. The sample was selected using stratified random and systematic sampling. The questionnaires were standard for participatory leadership style and organizational effectiveness. The factors which were studied in participatory leadership style included participation, equity, accountability and ownership. The constituents of organizational effectiveness included innovation, organizational commitment , job satisfaction and health. The findings showed that there was a significant relationship between constituents of participatory leadership style and organizational effectiveness in the national media at the the level of 0.01(p=0.000)

کلیدواژه‌ها [English]

  • Organizational Effectiveness
  • leadership style
  • Participatory Leadership Style
ابوالعلائی، بهزاد (1396). فرمول رهبری، تهران: انتشارات سازمان مدیریت صنعتی
ابیلی، خدایار و همکاران (1392). «طراحی الگوی مدیریت مشارکتی (موردمطالعه، مدارس شهر زاهدان)»، فصلنامه پژوهش‌های مدیریت عمومی، شماره 21: 122-101.
اسماعیلی، محمدرضا و زینب امیری (1395). «تأثیر رهبری مشارکتی بر مدیریت استعداد» : فصلنامه علمی- پژوهشی مطالعات مدیریت (بهبود و تحول)،  شماره 80: 64-47.
اربطانی، طاهر (1382). «بررسی و ارزیابی ارتباط بین مدیریت مشارکتی و اثربخشی سازمانی کارکنان در حوزه ستادی وزارت تعاون»، پایان‌نامه کارشناسی ارشد دانشکده مدیریت: دانشگاه تهران
 ایران نژادپاریزی، مهدی و ساسان گهر (1390 ). سازمان و مدیریت از تئوری تا عمل، چاپ پانزدهم، تهران: مؤسسه عالی بانکداری.
 ایران نژادپاریزی، مهدی (1395 ). مدیریت سازمان‌های پیچیده از تئوری تا عمل (دیدگاه استراتژیک)، تهران: انتشارات مدیران.
 ایمانی، جواد (1390). «رابطه مدیریت مشارکت و جو سازمانی با اثربخشی مدیران مدارس راهنمایی شهرستان بندرعباس»، فصلنامه آموزش و ارزشیابی،  شماره 14: 74-47.
 جیسون ای، کولکیت، جفری ای، لیپین و مایکل جی ویسون (1393). رفتار سازمانی، ترجمۀ تورج حسن‌زاده ثمرین و اسفندیار محمدی، تهران: انتشارات شرکت مهندسی نیروی نفت و گاز سپانیر.
خوش دهان، علی (1395). آشنایی با مفاهیم و نحوه شناسایی سبک رهری در سازمان‌ها، تهران: انتشارات مرکزآموزش و تحقیقات صنعتی.
رضائیان، علی (1395). مبانی سازمان و مدیریت، تهران: انتشارات سمت.
رضائیان، علی (1387). مبانی مدیریت رفتار سازمانی، تهران: انتشارات سمت.
رابینز، استیفن پی (1396). تئوری سازمان (ساختار، طراحی، کاربردها)، ترجمۀ الوانی، مهدی و حسن دانائی فرد، ویرایش جدید، تهران: انتشارات صفار.
 ریجارد ال، دفت (1392). مبانی و تئوری و طراحی سازمان، ترجمۀ پارسائیان و اعرابی، چاپ هشتم، تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی.
-زکی، محمدعلی، حسن گودرزی و زهره سوری (1394). «بررسی رابطه بین سبک رهبری با اثربخشی سازمانی»، فصلنامه رفتار سازمانی (ویژه‌نامه )، شماره 5.
ضرغامی، عزت‌الله (1393). راوی صادق، گزارش عملکرد 10 ساله (1383 تا 1393)، سازمان صداوسیما.
غلام زاده ، داریوش(1395). رهبری( استنتاج درس هایی از بافت سازمان)، چاپ سوم، تهران: انتشارات ترمه.
 عابدینی، مهنوش و لیلا شهابی‌فر (1391). «بررسی رابطه سبک مدیریت مدیران با اثربخشی سازمانی در مدارس ابتدایی آموزش‌وپرورش شهرستان باوی»، پایان‌نامه
علاقه بند، علی (1390). مدیریت عمومی (ویراست دوم)، چاپ بیست سوم، تهران: انتشارات نشر روان،
علی اصفهانی، اعظم (1394)، «بررسی مسائل مدیریتی سازمان صدا وسیما»، ماهنامه، مدیریت رسانه،شماره13: 92-73.
 علوی، سیدرضا (1384). «رهبری نیروی انسانی با تأکید بر مدیریت مشارکتی»، فصلنامه تخصصی رشد فناوری، شماره 4: 54-47.
عباس، خورشیدی و حسین ذوالفقاری (1392). تئوری‌های مدیریت و رهبری، تهران: انتشارات یسطرون.
عباس زادگان، سید محمد (1389). مبانی و مکاتب مدیریت (ویرایش جدید با تجدیدنظر)، تهران: شرکت سهامی انتشار
فرهنگی، علی‌کبر، علی شاه‌میزایی و علی حسین‌زاده (1395). نظریه‌پردازان و مشاهیر مدیریت، چاپ چهارم، تهران: انتشارات دفتر مطالعات و برنامه‌ریزی رسانه‌ها.
 فرهنگی، علی‌اکبر (1395). رهبری سازمانی، چاپ دوم، تهران: انتشارات میدانچی.
فرهنگی، علی‌کبر و صدیقه ببران (1393). مدیریت رسانه، تهران: انتشارات دفتر مطالعات و برنامه‌ریزی رسانه‌ها.
فرهنگی، علی‌اکبر، حسین صفرزاده و مهدی خادمی (1393). نظریه‌های ارتباطات انسانی، جلد اول، چاپ پنجم، تهران: انتشارات خدمات فرهنگی رسا.
کاظمی، مهدی و سید بابک علوی (1391). «چارچوبی نظری برای مطالعه رهبری هیئت‌مدیره: رویکردی یکپارچه به رهبری عمودی و اشتراکی»، فصلنامه علوم مدیریت ایران، شماره 27: 70-33.
کونگ، لوسی (1392). مدیریت راهبردی رسانه: ازنظریه تا اجر، چاپ دوم، ترجمۀ علی‌اکبر فرهنگی،  علیرضا قراگوزلو و مریم خطیب‌زاده، تهران، انتشارات دانژه.
 الوانی، سیدمهدی (1395). مدیریت عمومی، چاپ 54، تهران: انتشارات نشر نی.
لوسیر، رابرت و کریستوفر اف آکوا (1391) رهبری اثربخش، ترجمۀ علی‌اکبر فرهنگی  و مرتضی رفیع جهاندیده، تهران: انتشارات خجسته.
میر کمالی، محمد، مجید ابراهیم دماوندی و عصمت الزامی (1394). «بررسی رابطه سبک‌های رهبری مدیران با یادگیری سازمانی در مدارس»، فصلنامه اندیشه‌های نوین تربیتی: انتشارات دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی دانشگاه الزهرا (س).
نصیری ولیک بنی، فخرالسادات و اله قنبری (1394). «سبک رهبری توزیع‌شده و اثربخشی سازمانی مدارس»: پژوهش‌های تربیتی، شماره 31: 132-110.
 
Algahtani, Ali (2014). »Are Leadership and Management Different – A Review«, Journal Management Policies and Practices.VoL 2, No 3. pp71-82.
Andriopoulos, Constantine (2001). »Determinants of organizationalcreativity«: aliterature review. Journal of management decision. Vol 39. N 10. pp 834-840.
Amabile, T.M, Goldfarb, p. and Brack field, S.c (2006). »Social influnces on creativity«: evaluation, coaction, and surveillance. Creativity Research Journal, Vol 3. n1. pp 6-21.
Bryman, alan. (1992) Charisma & Leadership in Organizations.Sage Publications.t.
Buchan, J, Ball, J, Rafferty, A.M(2005). ALasting attraction. The Magnet accreditation of rochadale infirmary. Available at: http://www.shc.uk/hsru/staff/pdfs/rochdale.
Chiung, H.H (2013). »Shared Leadership and team Learning: Roles of Knowledge Sharing and Team Characteristics«. Journal of international management studies. Vol.8.n1.
Chiok foong Lk J. (2001). » Leadership behaviours: effects on job satisfaction, productivity and organizational«. Journal Nurs Manag. Vol 9. N4. p 241-250.
Cawthorne, J. (2010) »Leading form the Middle of the Organization: An Examination of shared Leadership in Academic Libraries«. Journal of Academic Librarianship. Vol.36.n2.
Dae, S.L, Kun, C. L, Young, W.s. & Do.Y.C. (2015). An analysis of sHared Leadership,
Hoch, J. EDulebohn, J.H(2013). »Shared Leadership in enterprise resource Planning and human resource management system implementation«. Human Resource Management Review.Vol.23. pp.114-125.
Ibrahim, Ali. S, Al-Taneiji, Shaikah (2012). » Principal leadership style, school performance, and principal effectiveness in Dubai schools«. International Journal of Research Studies in Education, Faculty of Education, United Arab Emirates University, UAE
Liu, y, (2008). »Complexity Scene and participation in decision making among Taiwanese Nurses«, Nursing Management, vol.16N.3. pp. 291-297
Luthans, F, & Peterson, s.j. (2002) »Employee Engagement and Manager Self-Efficacy: Implications for Managerial Effectiveness and Develoment«. Journal of Management & Development.vol.21. N5. pp. 376-387.
Rafaela, Martinez. Mendes and teal (2013) »Leadership styles and organizational effectiveness in small construction businesses in publa, Mexico«, Global journal of Business Research.Vol. Number5.
White, G.L. Smith, K. H. (2010). » Leadership characteritics and team outcomes in the development of a marketing web page«. International information management Association.Vol.12, pp:99-116.
Zheng, wei. Yang, Baiyin & Mclean, Gary N. (2010) » Linking Organizational Culture, Structure, Stratege and Organizational effectiveness: Meediating role of Knowledge management«, Journal of Business Research, Vol 63.