نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه معماری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

2 استادیار، گروه معماری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

3 دانشیار گروه معماری و شهرسازی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

4 استادیار، گروه نمایش، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

10.22085/javm.2021.239440.1560

چکیده

بررسی معیارهای کیفی خانه به عنوان مکانی که در شکل‌گیری شخصیت انسان‌ها تاثیرگذار است، یکی از مهمترین رویکردها در مطالعات انسان‌شناسی است که از رهگذر پدیدارشناسی میسر است. اگرچه پدیدارشناسی ریشه در مباحث فلسفی دارد اما حوزه نفوذ آن شامل مباحث معماری و شهرسازی هم می‌‌شود که یکی از تأثیرات آن باز شدن باب مباحثی در پدیدارشناسی مکان در معماری است. مفاهیمی که بازنمایی آن در سینما علاوه بر ایجاد بستری مناسب برای ارائه مفاهیم مدنظر فیلمسازان جهت ایجاد باورپذیری بیشتر برای مخاطب، در ادراک و طراحی معماری در جامعه نیز تاثیر می‌گذارد. در این پژوهش با استفاده از روش تحلیلی- توصیفی به تفسیر و تحلیل اندیشه معناسازی برای «خانه» در روایت‌های سینمایی‌ داریوش مهرجویی با رویکرد پدیدارشناسی مکان بر مبنای دیدگاه‌های کریستین نوربرگ- شولتز پرداخته شده است. در این راه از نشانه- معناشناسی که در تعامل با نگاه پدیدارشناسی در ارتباطی حسی- ادراکی با نشانه‌ها، بررسی چگونگی کارکرد، تولید و دریافت معنا را میسر می‌سازد، بهره گرفته شده است. دو اثر اجاره‌نشین‌ها و مهمان مامان(کمدی- درام) به صورت هدفمند جهت بررسی انواع خانه در ایران به عنوان مطالعه موردی انتخاب شده‌اند. نتایج پژوهش نشان می‌دهد نمایش و انعکاس مفهوم خانه و پیوند وجودی آن با انسان به عنوان اصلی‌ترین راهبرد برای تعریف افراد در آثار مهرجویی تاکیدی بر ارتباط دوسویه و معنادار میان خانه و زندگی انسان‌هاست. در حقیقت در این فیلم‌ها خانه مکانی است که با شخصیت خود که با مفاهیمی چون «حس مالکیت»، «روابط انسانی» و «سنت» مرتبط است، ارزش‌ها و سبک زندگی افراد را تعریف می‌کند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Phenomenology of the Place in Dariush Mehrjoui’s Movies Case Study: "Home" in Ejareh-Nesheenha and Mehman-e Maman

نویسندگان [English]

  • parna kazemian 1
  • mohammadreza pakdelfard 2
  • Hassan Sattari sarbangholi 3
  • ferdos hajian 4

1 Department of Architecture, Tabriz Branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran

2 Department of Architecture, Tabriz Branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran

3 Associate Professor,, Department of Architecture, and urban planning,, Tabriz Branch,, Islamic Azad University, , Tabriz, , Iran

4 Department of Architecture, Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran

چکیده [English]

Examining the qualitative criteria of the home as a space that influences the formation of human personality is one of the most important approaches in anthropological studies that is possible through phenomenology. Although phenomenology is rooted in philosophical issues, its sphere of influence also includes architecture and urban planning, which has caused opening some new issues such as discussions on the phenomenology of place, context in architectural design. Concepts which their representation in cinema, creates a suitable platform for presenting the idea’s considered by filmmakers to create more credibility for the audience.In this research, using analytical-descriptive method, the interpretation of semantic thought for "Home" in Dariush Mehrjoui's cinematic narratives with the phenomenological approach of place has been done based on the views and views of Christian Nurberg-Schultz. And the two works of have been purposefully selected as a case study for the possibility of examining different types of houses and also due to the similarity of the drama genre with the lives of real people. The results indicate that reflection of the concept of home and its existential connection with human beings as the main strategy for defining characters and shaping the narrative in Mehrjui's works, is an emphasize on reciprocal and meaningful relationship between home and human life. In fact, in these films, home is not just a material being, but a place that defines the lifestyles of the inhabitants by its qualitative and mental characters associated with concepts such as "sense of ownership", "human relations" and "tradition".

کلیدواژه‌ها [English]

  • : Phenomenology of Place
  • Home
  • Sign-Semantics
  • Dariush Mehrjouyi
  • character