«تحلیل روایت پویانمایی تلویزیونی با تأکید بر زیبایی‌شناسی ساختار عناصر بصری؛ مطالعه موردی فیلم قاصدک»

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری ارتباطات دانشگاه علامه طباطبائی

2 دانشیار دانشکده ارتباطات دانشگاه علامه طباطبائی

چکیده

فیلم‌های پویانمایی به مثابه رسانه، از تمهیدات گوناگون برای انتقال پیام به مخاطبان خود استفاده می‌کند. روایت و روایت‌گری عامل مهمی در شکل‌دهی پویانمایی‌ها است. روایت‌ها، عموماً بیانگر گونه‌ای نگرش به جهان و چگونگی ادراک آن به شمار می‌روند. بخشی عظیمی از محبوبیت فیلم های داستانی از روایت های آنها کسب می‌شود؛ روایت ها به برنامه‌سازان کمک می-کنند از روش القاء مستقیم پیام به مخاطب فاصله بگیرند و ضمن جلوگیری از دلزدگی مخاطب، رسانه را در رساندن به اهداف کلان خود یاری رسانند. به همین دلیل نحوه شکل‌گیری، عناصر سازنده و مفاهیم صریح و ضمنی روایت ها باید مورد تحلیل علمی قرار گیرد. بر همین مبنا هدف از این مقاله، تحلیل عناصر روایی و بصری اثر کوتاه پویانمایی «قاصدک» که از آثار فاخر تولیدات پویانمایی صدا و سیمای مرکز همدان است. به منظور دستیابی به این هدف از رویکرد روایت شناسی و نظریه «رولان بارت» و «ژرار ژنت» برای تحلیل روایت عناصر روایی و بصری فیلم مورد بررسی استفاده شد. در نهایت یافته‌ها نشان داد عناصر بصری در خدمت بیان داستان و مفاهیم تصویری هستند و به خوبی مفاهیم اصلی داستان را روایت کرده‌اند. بطوریکه عناصر بصری، مفاهیم صریح و ضمنی متن را در ارتباط با موضوع فیلم به خوبی بیان می‌کنند. همچنین عناصر زیباشناختی بصری این فیلم توانسته است درغنای محتوایی و زیبایی تصویری فیلم پویانمایی قاصدک تأثیر داشته باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Analysis of TV Animation Narrative with Emphasis on the Aesthetics of Visual Elements Structure: A Case Study on Dandelion Animation

نویسندگان [English]

  • Nahid Saaadat Sirat 1
  • Mohammad Mahdi Forghani 2
1 Ph.D Student of Communication, Allameh Tabatabai University
2 Associate Professor at Faculty of Communication Allameh Tabatabai University
چکیده [English]

As a medium, animation films employ various arrangements to convey their messages to the audience. Narrative and narration play an important role in shaping the animations. Narratives, in general, reflect different views of the world and the way they are perceived. Much of the popularity of storytelling comes from their narratives; they help programmers move away from directly inducing a message to the audience while preventing the audience from becoming overwhelmed by the media in pursuit of their ultimate goals. For this reason, the form, the constituent elements, and the explicit implications of the narratives must be analyzed scientifically. Therefore, the purpose of this article is to analyze the narrative and visual elements of the short film "Ghasedak" which is one of the great works of IRIB Hamedan Center for Animation. To achieve the mentioned goal, the narrative approach and the theory of Roland Barth and Gerard Genet were employed to analyze the narrative and visual elements of this animation. Findings of this article showed that the visual elements serve to express the story and the visual concepts well narrate the main concepts of the story; the visual elements conveyed the explicit implications of the text in relation to the subject of the film. Also, the visual aesthetics of this animation had an impact on the content and visual beauty of the dandelion animated film.

کلیدواژه‌ها [English]

  • animation
  • Aesthetics
  • Visual Elements
  • Narrative Analysis
  • Gerard Genet
منابع و مأخذ

آرنهایم، رودولف (1383). پویه شناسی صور معماری، ترجمة مهرداد قیومی بید هندی، سازمان مطالعه و تدوین     کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت).

آیوازیان، سیمون (1381). «زیبایی‌شناسی و خاستگاه آن در نقد معماری»، مجله هنرهای زیبا، شماره ۱۲: 69-64.

احمدی، بابک (1372). ساختار و تأویل متن، جلد دوم، چاپ دوم، تهران: نشر مرکز.

احمدی، شهرام (1389). تحلیل روایت در آگهی‌های داستانی تلویزیون، پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه صداوسیما.

ادیب، ملائکه (1389). انیمیشن و ساعات پرمخاطب، پایان‌نامه کارشناسی‌ارشد، دانشگاه هنر، تهران.

استوار، مسیب (1391). روان‌شناسی رنگ‌ها، تهران: نشر نی.

 بارت، رولان (1370). عناصر نشانه شناسی، ترجمة مجید محمدی، تهران: نشر الهدی.

بارت،رولان (1389). پیام عکس، ترجمة راز گلستانی فرد، تهران: نشر مرکز.

باتلز، جرمی (1388). تلویزیون؛کاربرد و شیوه‌های نقد، ترجمة مهدی رحیمیان، تهران: دانشکده صداوسیما.

بشیر، حسن و جواد جواهری (1396). «تحلیل انیمیشن های هالیوودی با رویکرد تربیتی»، فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران، شماره10، 116-87.

بوردول، دیوید، تامسون،کریستین (1389)، هنر سینما، ترجمة فتاح ممدی، تهران: مرکز سینمایی فارابی.

تولان، مایکل (1386). روایت‌شناسی؛ درآمدی زبان‌شناختی - انتقادی، ترجمة فاطمه علوی و فاطمه نعمتی، چاپ اوّل، تهران: انتشارات سمت.

جنسن، چالز (1388). تجزیه و تحلیل آثار هنرهای تجسمی،ترجمة بتی آواکیان، تهران: انتشارات سمت.

چرنیشفسکی، ساموئل (1390). رابطه هنر با واقعیت از دیدگاه زیبائی‌شناسی، ترجمة امین مؤید، تهران:  نشر نوید.

حسنی‌راد، مرجان (1389). تحلیل روایت در رمان خانم دالووی و مقایسة آن با فیلم سینمایی ساعت‌ها، پایان‌نامة دورة کارشناسی ارشد ادبیات انگلیسی، دانشگاه شهید بهشتی.

خائف، علی (1392). تحلیل روایت قهرمان و ضدقهرمان در سریال های تلویزیون ایران مطالعه موردی؛ سریال کوچک جنگلی، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه صداوسیما.

دریابندری، نجف (1381). «فلسفه هنر معاصر»، فصلنامه هنر امروز، شماره 16. 45-54.

دونیس، ا. دانیس (1388). مبادی سواد بصری، ترجمة‌ سعید آقایی، تهران: انتشارات گنج هنر.

سجودی، فرزان (1382). نشانه‌شناسی کاربردی، چاپ اول، تهران: نشر قصه.

شارف، استفان (1382). عناصر سینما، ترجمة مهدی شهبا، فریدون خامنه پور، چاپ دوم، تهران:‌انتشارات هرمس.

شاکری داریانی، الهه (1393). ساختار روایت در فیلم تعاملی، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران.

صفورا، محمدعلی؛ کامران افشار مهاجر و فاطمه حسینی شکیب (1393)، «بررسی ساختاری انیمیشن تلویزیونی و ارائه الگوی تحلیل متن». نشریه هنرهای زیبا - هنرهای نمایشی و موسیقی، شماره 19: 82-71.

ضیمران، محمد (1382). درآمدی بر نشانه شناسی هنر، چاپ اول، نشر قصه.

علیخانی، زهره (1394). روایت سریال‌های تلویزیونی از اختیار و کنشگری عامل انسانی؛ مطالعه سریال شاید برای شما هم اتفاق بیفتد، پایان‌نامه دکتری رشته علوم ارتباطات، دانشگاه تهران.

فرنیس، مورین (1384). زیبایی‌شناسی انیمیشن، ترجمة اردشیر کشاورز، تهران: انتشارات دانشکده صداوسیما.

گل پرور، یوسف (1393).«تحلیل ساختاری داستان کوتاه آداب سفر از دیدگاه بارت و گریماس، از مجموعه داستان‌های طعم باروت»، فصلنامه زبان و ادب فارسی، شماره 15. 184-195 .

لوته، یاکوب (1386). مقدمه‌ای بر روایت در ادبیات و سینما، ترجمة امید نیک‌فرجام، تهران: انتشارات مینوی خرد.

محمدی کله‌سر، علیرضا (1394). «روایت‌شناسی ساختارگرا و مطالعات میان‌رشته‌ای». فصلنامه مطالعات میان‌رشته‌ای درعلوم انسانی، شماره 8: 20-1. 1.29.2016.isih/7508.10: D

هیوارد، سوزان (1388). مفاهیم کلیدی در مطالعات سینمایی، ترجمة‌ فتاح محمدی، تهران: هزاره سوم.

- Ainsworth, S. (2008). ''How do animations influence learning?'' In D. Robinson & G. Schraw (Eds.), ''Current Perspectives on Cognition, Learning, and Instruction: Recent Innovations in Educational Technology that Facilitate Student Learning''. Journal of Information Age Publishing. pp 37-67

- Block, B (2008). ''The Visual Story'' (2th Edition ed.), Creating the Visual Structure of, Film, TV and Digital Media, Published by Elsevier Inc, USA.

- Habib, KH. Soliman, T. (2015). " Cartoons’ Effect in Changing Children Mental Response and Behavior". Journal of Social Sciences, Vol. 3, pp. 248-264.

- Martinez, O. (2015). ''Criteria for Defining Animation: A Revision of the Definition of Animation in the Advent of Digital Moving Images''. SAGE. Vol 10, Issue 1, pp. 42 – 57

- Kim,S. M. Yoon, S.M. Whang, B. Tversky, J.& B. Morrison. (2006). ''Journal of Computer Assisted Learning'' , 23, 260–270

- Thon, J.-N. (2015). ''Transmedial narratology and contemporary media culture''. University of Nebraska Press.

Weber, Marilin (2000),'' Animation Scriptwriting'', (The writer›s Road map), GGC, Canada.

- WenLiang, D. (2007). ''The Aesthetical Narratology Study of Animation. China's Outstanding Master's Theses'', China Papers. P- 410-416.