شام رسانه ای برای جذب مخاطب؛ مطالعه موردی برنامه "بفرمایید شام"

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران

چکیده

با عرضه و پخش برنامه ‏های گوناگون تفریحی و سرگرم‏‌کننده به زبان‌های بومی و محلی، از طریق شبکه‌های مختلف تلویزیونی ماهواره‏ای، مخاطبان این شبکه‌ها، دریافت‏کننده پیام‌‏های خواسته یا ناخواسته‌‏ای می‌‏شوند که تولیدکنندگان شبکه‌های مذکور برایشان تدارک دیده‌اند. برنامۀ «بفرمایید شام» که از شبکه تلویزیونی ماهواره‏ای «من و تو 1» پخش ‏شده، از قابلیت مطالعه به‌منظور پاسخ به سؤال‏ هایی در مورد چگونگی و چرایی جلب مخاطبان به این برنامه‌ برخوردار است. در رویکرد نظری به موضوع، از نظریۀ مجاورت فرهنگی استروبار و رضایت و خشنودی مخاطب، بهره گرفته شده است. مطالعۀ پیش‌‌رو ضمن تحلیل محتوای کیفی برنامۀ تلویزیونی «بفرمایید شام»، به‌منظور تدقیق یافته‌ها به‌عنوان روش مکمل، با احصاء نظرهای مخاطبان این برنامه در فضای مجازی و به‌طور خاص در شبکۀ اجتماعی فیس‌بوک درصدد بوده است تا دلایل جذابیت برنامه مذکور را که منجر به جلب مخاطبان شده است، شناسایی کند. یافته‏ های تحقیق نشان ‏داده است که خود غذا و آشپزی در این برنامه، تنها ابزار و بهانه‌ای برای تولید برنامه و شکل‌گیری تعامل میان شرکت‌کنندگان در برنامه است و عوامل متعدد دیگری در جلب مخاطب، تأثیرگذارند. تحلیل نظرهای مخاطبان برنامه نشان می‏دهد که برنامه، برای مخاطبان گوناگون به دلایل مختلف، جذابیت‏ های خاصی داشته است ازجمله: کنداکتور (برنامه‌ریزی پخش) سنجیده، راوی طناز و شوخ طبع، زیبایی‌های ساختاری و ...

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Media Dinner as a Means of Attracting Audience: A Case Study on “Befarmaid Sham” (Come Dine)

نویسنده [English]

  • Abdollah Bicharanlou
Assistant Professor at Faculty of Social Sciences ,University of Tehran
چکیده [English]

By broadcasting entertaining programs in local languages, the satellite TV channels attract the viewers to the unsolicited messages produced in these channels.   “Befarmaid Sham” (Come Dine), a program broadcasted by “Manoto 1” satellite TV channel, lends itself to be studied to explore the questions of why and how such a program manages to attract the audience. In a theoretical approach, the theory of cultural proximity introduced by Joseph Straubhaar and the audience satisfaction theory were employed. The study has explored the reasons for attraction of audience using the qualitative content analysis of the studied program further complemented by a survey of the comments of viewers on the web in general and on Facebook in particular in an attempt to elaborate on the findings. The findings suggest that cooking and dining are used merely as a means towards creating an atmosphere in which the participants interact, while several other factors also play an effective role in attracting the audience. An analysis of the comments posted by the viewers  show that the program is especially appealing to various groups of viewers for such varying reasons as the show conductor, deliberate timing of the show, a charming and witty narrator, appeal in form etc.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Media
  • Satellite TV Network
  • Befarmaid Sham (Come Dine)
  • Life Style and Audience
اولسون، جین، بنو سیگنایزر و سون ویندال(1387). کاربرد نظریه‌های ارتباطات، ترجمۀ علیرضا دهقان، تهران: جامعه‌شناسان. 

 بنت، اندی(1386). فرهنگ و زندگی روزمره، ترجمة لیلا جوافشانی و حسن چاووشیان، تهران: نشر اختران.

رضوی‌‌زاده، سیدنورالدین‌(1384) بررسی تأثیر مصرف رسانه‏ها بر سبک زندگی ساکنان تهران، تهران: پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات.

 سورین، ورنر و تانکارد،‌ جیمز(1384). نظریه‌های ارتباطات، ترجمة علیرضا دهقان، تهران: دانشگاه تهران.

فرهنگی، علی­اکبر، علیرضا قراگوزلو و سیاوش صلواتیان(1389). «توجه؛ حکمرانی جدید در اقتصاد رسانه» فصلنامه پژوهش‌های ارتباطی، شماره 63: 114ـ91.

 فیسک، جان(1386). درآمدی بر مطالعات ارتباطی، ترجمۀ مهدی غبرایی، تهران: دفتر مطالعات و توسعه رسانه‌ها.

 مک کوایل، دنیس(1385). مخاطب‌شناسی، ترجمۀ مهدی منتظرقائم، تهران: مرکز مطالعات و تحقیقات رسانه‌ها.

مهدی‏زاده، شراره(1384). «تلویزیون، مخاطب و نگرش نو»، مجلة جامعه‌شناسی و علوم اجتماعی، شماره 24:  211 ـ 185.

میرعابدینی، احمد(1387). پژوهشنامه رسانه‏های دیداری و شنیداری، تهران: پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات.

نیومن، ولیلام لاورنس(1389). شیوه‌های پژوهش اجتماعی: رویکردهای کیفی و کمی، جلد دوم، ترجمۀ حسن دانایی‌فرد و سیدحسین کاظمی، تهران: مهربان نشر.

 

Martinez, Andrea (1992). Scientific Knowledge about Television Violence. Canadian Radio-television.

La Pastina, Antonio C. and Joseph D. Straubhaar (2005). “Multiple Proximities between Television Genres and Audiences;the Schism between Telenovelas’ Global Distribution and Local ConsumptionGazette: The International Journal for Communication Studies,67(3): 271–288.

Turow, Joseph (2009).Media Today: An Introduction to Mass Communication. Routledge.