فصلنامه علمی رسانه‌های دیداری و شنیداری

فصلنامه علمی رسانه‌های دیداری و شنیداری

طراحی مدل اقتصاد رسانه‌ای صنایع خلاّق در شبکه‌های اجتماعی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
سیدمهدی شریفی 1
ابوالفضل دانایی 2
سعید هوشیار 3
1 دانشیار مدیریت رسانه، گروه مدیریت رسانه، دانشکده مدیریت ، پردیس البرز، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
2 استادیارمدیریت رسانه، گروه مدیریت رسانه ، واحد سمنان، دانشگاه آزاد اسلامی، سمنان،ایران.
3 دانشجوی دکتری مدیریت رسانه، گروه مدیریت رسانه، واحد سمنان، دانشگاه آزاد اسلامی، سمنان، ایران. (نویسنده مسئول)
10.22085/javm.2021.257847.1650
چکیده
صنایع خلاق با داشتن مدل اقتصاد رسانه­ای در فضای شبکه اجتماعی، دارای کارکردهای اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی بوده و پتانسیل­های تولید ثروت را در ابعاد مختلف دارند. هدف این پژوهش، طراحی مدل اقتصاد رسانه­ای صنایع خلاق در شبکه­های اجتماعی با استفاده از رویکرد فراترکیب است. روش پژوهش به‌صورت کیفی و با رویکرد فراترکیب انجام گرفته است. در این راستا، 221 پژوهش مرتبط با موضوع به‌عنوان نمونة اولیه ارزیابی شدند که در پایگاه‌های علمی معتبر از سال 2010 تا 2020 قابل‌دسترسی بودند. پس از غربال‌گری مطالعات مرتبط، 18 مطالعه به روش نمونه­گیری هدفمند بررسی و انتخاب شدند تا نتایج و یافته­ها با استفاده از نرم‌افزار کیفی اطلس­تی­آی با هم ترکیب و تحلیل شوند. نتایج بررسی باهدف سنتزپژوهی، با استفاده از روش کیفی گرانددتئوری (نظریه داده­بنیاد) نشان داد 167 کُد اولیه، 30 مفهوم محوری و 9 مقولة اصلی شامل مقولة محوری «اقتصاد رسانه­ای صنایع خلاق» بود که «اقتصاد­محوری»، «دانش­محوری»و «هویت­محوری» به­عنوان عوامل علّی تأثیرگذار بر مقولة محوری،«اطلاع­رسانی و آموزش­محوری» به‌عنوان عوامل زمینه­ای (بسترها)، «خلاقیت و نوآوری» و «سیاست‌گذاری در شبکه­های اجتماعی» به‌عنوان راهبردها و «ایده­محوری» به‌عنوان عامل مداخله­گر منجر به پیامدهای «حکمرانی فرهنگی» و «اکوسیستم رسانه­ای» شناسایی شدند. پیشنهادها و توصیه‌های سیاستی پژوهش به برنامه­ریزی نظام­مند در شیوة کسب درآمد با رویکرد اقتصاد‌‌محوری، تدوین برنامه‌های دانش­محور با هدف دانش­اندوزی، تسهیم آن، هویت­محوری با دادن هویت به کاربران در حوزة صنایع خلاق، دادن اطلاعات و آموزش­های لازم به کاربران و عناصر سازمانی، با راهبرد نوآوری و خلاقیت و سیاست‌گذاری در عرصة شبکه­های اجتماعی مرتبط است.
کلیدواژه‌ها
صنایع خلاّق
اقتصاد رسانه
شبکه‌های اجتماعی
رویکرد فراترکیب

عنوان مقاله English

Designing a Media Economics Model in Social Media for Creative Industries

نویسندگان English

Sayyed Mahdi Sharifee 1
Abolfazl Danaei 2
Saeed Houshyar 3
1 Associate Professor Department of Media Management, Faculty of Management, Alborz Branch. University of Tehran, Tehran, Iran.
2 Assistant Professor Department of Media Management, Semnan Branch, Islamic Azad University, Semnan, Iran.
3 Ph.D. Student in Media Management, Department of Media Management, Semnan Branch, Islamic Azad University, Semnan, Iran. (Corresponding Author)
چکیده English

Using a media economics model in social media, creative industries have economic,social and cultural functions and have the potential to build wealth in various dimensions.The purpose of the present study was to design a media economics model in social media for creative industries using meta-synthesis approach.The research was qualitative and was carried out using meta-synthesis approach.On this basis, 221 studies related to the topic which were accessible in valid journals between 2010 and 2020 were evaluated as preliminary samples.The related studies were screened.Then,18 studies were surveyed and selected by targeted sampling and the results and findings were synthesized and analyzed using “Atlas.ti” qualitative software.The results of the study with the aim of research synthesis, using the qualitative method of grounded theory indicated that there were167 preliminary codes, 30 axial concepts, and 9 main categories which included “media economics of creative industries” as the axial category, and “economic orientation”,“knowledge orientation” and “identity orientation” were recognized as causal conditions affecting the axial category;“information giving and instruction orientation” as contextual factors,“creativity and innovation” and “policy making in social media”as strategies, and “idea orientation” as the intervening factor leading to “cultural hegemony” and “media ecosystem”.Policy recommendations and suggestions of the research are related to systematic planning in the income earning methods with an economic-oriented approach, making knowledge-based plans with the aim of knowledge acquisition, their allotment,identity orientation by giving identities to workers in creative industries,providing workers and organizational elements with necessary information and instruction with strategies of innovation, creativity,and policy making in social media.

کلیدواژه‌ها English

Creative Industries
Media Economics
Social Media
Meta-Synthesis Approach
حق‌­شناس، مریم و محسن نظری (1393).«کاربرد تفکر نظری و نقش رسانه در علم اقتصاد: اقتصاد رسانه‌ای»، فصلنامه مدیریت رسانه، شماره 4 و 5: 58-49.
سپهرنیا، رزیتا، علی دلاور و سیدرضا صالحی امیری (1391).«بررسی جایگاه صنایع فرهنگی خلاق و رابطه آن با ارتقای سرمایه فرهنگی در ایران»، فصلنامه ابتکار و خلاقیت در علوم انسانی، شماره 1: 162-139.
شاملی، مهدی، مهرداد مدهوشی و حسنعلی آقاجانی (1398).«کاربست نظریة داده­بنیاد در طراحی نظام پایش اثرات صنایع خلاق در ایران»، فصلنامه راهبرد فرهنگ، شماره 45: 152-131.
شریفی، سیدمهدی، سمیه لبافی و محمدحسن یادگاری (1398).«شناسایی ویژگی‌های نظام بازاریابی محتوای زنانه در صنایع خلاق»، فصلنامه مدیریت بازرگانی، شماره 2: 340-319.
شریفی، سیدمهدی، محمدرضا سعیدآبادی، مهرداد استیری و عسگر حسین‌تبار (1398).«طراحی مدل سیستمی آموزش و توسعه سرمایه انسانی در صنایع خلاق»، فصلنامه پژوهش‌های مدیریت منابع انسانی دانشگاه جامع امام حسین (ع)، شماره 11: 100-75.
صلواتیان، سیاوش، عبدالعلی علی­عسگری و مهدی محسنی (1395).«شناسایی شیوه­های نوین تأمین مالی سازمان صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران»، فصلنامه پژوهش‌های ارتباطی،شماره 9: 25-23.
صلواتیان، سیاوش، مهناز روح‌بخش و احمدرضا درفشی (1397).«عوامل مؤثر بر بازاریابی فیلم‌های سینمایی ایرانی از طریق رسانه­های اجتماعی»، مطالعات فرهنگ ـ ارتباطات، شماره 19: 174-171.
ضیایی­پور، حمید (1394).«مدیریت و اقتصاد رسانه‌های آنلاین در ایران»، مجله مدیریت رسانه، شماره 9:  24-16.
کمالی‌پور، یحیی و سیدمحمد قره­باغ (1388).«فروش محتوای آموزشی جدیدترین شیوةدرآمدزاییدراقتصادرسانه‌ای»، مجله جهانی رسانه، شماره 8: 16-1.
محمدی، مهدی، مهرداد مدهوشی، عبدالحمید صفایی­قادیکلاییو حسنعلی آقاجانی (1396). «تبیین مؤلفه‌های مؤثر بر ساختاردهی زنجیره ارزش صنایع خلاق در ایران»، فصلنامه بهبود مدیریت، شماره 38: 188-161.
موسوی­لر، اشرف السادات و سپیده یاقوتی (1394).«بررسی جایگاه صنایع فرهنگی و صنایع خلاق در توسعه اقتصادی فرهنگ و هنر»، پژوهش هنر، شماره 9: 40-33.
مهدنژاد، حافظ و حسن اشتری (1395).تبیین نقش کلیدی صنایع خلاق و فرهنگی در اقتصاد سدة بیست و یکم، اولین همایش ملی اقتصاد خلاق دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران غرب، 3 اسفندماه.
مهربانی‌فر، حسین (1396).ارزیابی انتقادی فرایند مد لباس در جامعه ایران و ارائه سیاست‌های مطلوب رسانه‌ای، رسالة دکتری دانشکده فرهنگ، علوم اجتماعی و رفتاری، دانشگاه باقرالعلوم، قم.
یاقوتی، سپیده، اشرف­السادات موسوی­لرو فریناز فربود (1398).«استراتژی توسعة اقتصاد فرهنگی صنعت مد در ایران»، نشریة علمی باغ نظر،شماره 16: 74-63.
Boccella, N.& Salerno, I. (2016).Creative economy, cultural industries and local development.Procedia-Social and Behavioral Sciences, 223, 291-296.
Boix‐Domenech, R.& Soler‐Marco, V. (2017).Creative service industries and regional productivity.Papers in Regional Science, 96(2), 261-279.
Borowski, E. Chen, Y.& Mahmassani, H. (2020). Social media effects on sustainable mobility opinion diffusion: Model framework and implications for behavior change. Travel Behaviour and Society, 19, 170-183.
Bridgstock, R. (2013). Professional capabilities for twenty‐first century creative careers: lessons from outstandingly successful Australian artists and designers. International journal of art & design education, 32(2), 176-189.
Dronyuk, I.& Moiseienko, I. (2019).Analysis of Creative Industries Activities in Europеan Union Countries.Procedia Computer Science, 160, 479-484.
Finfgeld-Connett, D. (2018). A guide to qualitative meta-synthesis.Routledge.
Flew, T. (2018).Social media and the cultural and creative industries. In Poell, T, Burgess, J, & Marwick, A (Eds.) The SAGE handbook of social media. SAGE Publications Ltd, United States of America, pp. 512-526
Friedrichsen, M. (2013).Handbook of social media management: Value chain and business models in changing media markets. Springer.
Garnham, N. (2005). From cultural to creative industries: An analysis of the implications of the “creative industries” approach to arts and media policy making in the United Kingdom. International journal of cultural policy, 11(1), 15-29.
Gonzalez, R. Llopis, J.& Gasco, J. (2015).Social networks in cultural industries.Journal of Business Research, 68(4), 823-828.
Henten, A.& Tadayoni, R. (2020).Digitalization.In Handbook of Cultural Economics, Third Edition.Edward Elgar Publishing.
Innerhofer, E. Pechlaner, H.& Borin, E. (2018).Entrepreneurship in Culture and Creative Industries.FGF Studies in Small Business and Entrepreneurship, Springer International Publishing AG.
Kane, G. C. Alavi, M. Labianca, G.& Borgatti, S. P. (2014). What’s different about social media networks? A framework and research agenda.MIS quarterly, 38(1), 275-304.
Kırcova, İ. Yaman, Y.& Köse, Ş. G. (2018). Instagram, Facebook or Twitter: which engages best? A comparative study of consumer brand engagement and social commerce purchase intention. Eur J Econ Bus Stud, 10, 279-289.
Landoni, P. Dell’era, C. Frattini, F. Petruzzelli, A. M. Verganti, R.& Manelli, L. (2020). Business model innovation in cultural and creative industries: Insights from three leading mobile gaming firms. Technovation, 92, 102084.
Mayasari, Y.& Chandra, T. (2020).Social capital for knowledge management system of the creative industry.Journal of EnterprisingCommunities: People and Places in the Global Economy.
Noblit, G. W.& Hare, R. D. (1988).Meta-ethnography: Synthesizing qualitative studies (Vol. 11). sage.
O’Connor, J. (2009). Creative industries: a new direction?International journal of cultural policy, 15(4), 387-402.
Papachristou, I. A. (2013).The Social Media in the Economy.
Peris-Ortiz, M. Cabrera-Flores, M. R.& Serrano-Santoyo, A. (Eds). (2018). Cultural and creative industries: A path to Entrepreneurship and Innovation. Springer.
Potts, J. (2011). Creative industries and economic evolution.Edward Elgar Publishing.
Potts, J. Cunningham, S. Hartley, J.& Ormerod, P. (2008). Social network markets: a new definition of the creative industries. Journal of cultural economics, 32(3), 167-185.
Sandelowski, M.& Barroso, J. (2006).Handbook for synthesizing qualitative research.springer publishing company.
Sukhovskaya, D. N.& Ermakova, L. I. (2020). Adaptation of Culture and Creative Industries Sphere to the Transition of Digital Technologies. In 2nd International Scientific and Practical Conference “Modern Management Trends and the Digital Economy: from Regional Development to Global Economic Growth”(MTDE 2020) (pp. 474-477). Atlantis Press.
Towse, R. (2020). Creative industries.In Handbook of Cultural Economics, Third Edition.Edward Elgar Publishing.
UNESCO. (2013). Creative economy report: widening local development pathways. Available from http://www.unesco.org/new/en/culture/themes/creativity/creative-economy-report-2013-special-edition/
Walsh, D.& Downe, S. (2005). Meta-synthesis method for qualitative research: a literature review. Journal of advanced nursing, 50(2), 204-211.
Wawrowski, B.& Otola, I. (2020). Social Media Marketing in Creative Industries: How to Use Social Media Marketing to Promote Computer Games?Information, 11(5), 242.
White, H. (1981). Where do markets come from? American Journal of Sociology, 87(3), 517–547.
Yue, A. (2006). Cultural governance and creative industries in Singapore.International journal of cultural policy, 12(1), 17-33.