فصلنامه علمی رسانه‌های دیداری و شنیداری

فصلنامه علمی رسانه‌های دیداری و شنیداری

تحلیل عوامل موثر بر پوشش خبری بحران ها در صدا وسیما (با تاکید بر بحران های امنیتی و اجتماعی داخلی)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری علوم ارتباطات، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران شمال، تهران، ایران
2 استاد گروه رادیو، دانشکده تولید رادیو و تلویزیون، دانشگاه صدا و سیما، تهران، ایران
3 اســتادیار گــروه ارتباطــات، دانشــکده علــوم انســانی، دانشــگاه آزاد اســلامی، واحــد تهــران شــمال، تهــران، ایران )نویسنده مسئول)
4 دانشـیار گـروه رسـانه و فرهنـگ، دانشـکده علـوم اجتماعـی ارتباطـات و رسـانه، دانشـگاه آزاداسلامی، واحـد تهران مرکزی، تهران، ایران
5 دکتری علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال، تهران، ایران
چکیده
اطلاع رسانی و انعکاس به­ موقع رویدادها و حوادث و پوشش اخبار بحران برای رسانه­ها خصوصاً رسانه­های خبری در عصر حاضر اهمیت ویژه­ای یافته است و مخاطب، ناکارآمدی رسانه، تأخیر و سکوت و بی­خبری را با توجه به ورود رقبای قدرتمند و فراگیری چون شبکه­های اجتماعی، برنمی­تابد. از آنجا که نیاز افکار­عمومی در دسترسی به اخبار بحران­ها بیش از حالت عادی است، پوشش نامناسب آنها محل انتقاد، مناقشه و حتی شکل­گیری بحران­های بعدی خواهد بود. سؤال اصلی این پژوهش آن است که مهم­ترین عوامل تؤثیرگذار بر پوشش اخبار بحران­زا در رسانه ملی کدامند؟ در این تحقیق با به­کارگیری روش تحلیل مضمون، انتقادات و اظهارات کارشناسان، مسئولان و اهالی رسانه که در قالب­های مختلف رسانه­ای در فضای مجازی انتشار یافته، مطالعه گردید و پس از کدگذاری و تحلیل داده­ها، سه مضمون فراگیر شامل عوامل درون رسانه­ای‏، عوامل برون رسانه­ای و ناهماهنگی رسانه با محیط پیرامون شناسایی گردید و در میان مضامین فراگیر، نقش مقولات درون رسانه­ای در اختلال پوشش خبری بحران، بیش از سایر مقولات برآورد شد و نیز راهبرد اصلی صدا و سیما در پوشش اخبار بحران­زا، انفعالی تشخیص داده شد.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

The Analysis of Factors Affecting the News Coverage of Crises in IRIB (With Emphasis on Internal Security and Social Crises)

نویسندگان English

alireza alvandi 1
hassan Khojasteh Bagherzadeh 2
Ali Rahmanzadeh 3
seyyed vahid Aghili 4
HASSAN ABEDINI 5
1 P. H. D. student in communication sciences, North Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
2 Professor, Department of Radio, Radio and Television Production Faculty, IRIB University, Tehran, Iran
3 Assistant Professor, Department of communication Sciences , North Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran(Corresponding Auther)
4 Associate Professor, Department of Culture & Media, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
5 P.H.D. in Political Science, North Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
چکیده English

Timely informing and coverage of events and incidents, and coverage of crises news has gained a special importance for the media, especially the news media, in the present time and the audience would not tolerate the inefficiency of the media’s delay, silence, and lack of news due to the entry of powerful and inclusive competitors like the social networks. Since the need of the public opinion to access crises news is more than usual, inappropriate coverage of them will be a source of criticism, controversy and even the formation of future crises. The main question of this research is: what are the most important influential factors in the coverage of crisis-making news in the Islamic Republic of Iran Broadcasting (IRIB)? In this research, using the thematic analysis method, the criticisms and statements of the media experts, officials and figures, published in various forms in the virtual space, were studied, and after data codification and analysis, three inclusive factors including: intra-media factors, external media factors and the inconsistency of the media with the surrounding environment were identified, and among the inclusive themes, the role of the media's internal factors in disrupting the news coverage of the crisis was estimated to be greater than other factors and the main strategy of the IRIB in covering the crisis-making news was identified as passive.

کلیدواژه‌ها English

News
News coverage
Crisis News
News Silence
Islamic Republic of Iran Broadcasting (IRIB)
ابراهیمی، سیّدیاسین (1389)، تحلیل محتوای پوشش خبری مسائل بحران در روزنامه­های سراسری، پایان­نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه علامه طباطبایی، دانشکده ارتباطات.
ایمان، محمد تقی (1390)، روش­شناسی تحقیقات کیفی.
بشیر، حسن (1392)، خبر، دانشگاه امام صادق، تهران.
بدیعی، نعیم؛ قندی، حسین (1397 روزنامه­نگاری نوین، دانشگاه علامه طباطبایی، چاپ یازدهم، تهران.
تاجیک، محمدرضا (1384)، مدیریت بحران، فرهنگ گفتمان، تهران.
خجسته، حسن (1396)، الگوهای هنجاری تولید محتوای رسانه­ها؛ راهبرد ایجاد مزیت رقابتی، نشریه مطالعات فرهنگ و ارتباطات، شماره 37، بهار 96.
خجسته، حسن (1394)، سپهر رسانه و چالش­های پیش رو، فصلنامه علمی وسایل ارتباط جمعی رسانه، دوره 26، پاییز 1394.
خجسته، حسن (1394)، ارتباطات خطر، نظریه­ها و مدیریت آن، پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات.
زابلی زاده، اردشیر (1399)، چارچوب­بندی، خبر و رسانه­ها، دفتر مطالعات و برنامه­ریزی رسانه­ها، تهران.
ساروخانی، باقر (1378)، روش­های تحقیق در علوم اجتماعی، مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی، جلد اول، تهران.
سلطانی­فر، محمد و شهناز هاشمی (1382)، پوشش خبری، سیمای شرق، تهران.
شکرخواه، یونس (1388)، خبر، دفتر مطالعات و توسعه رسانه­ها، تهران.
عابدی جعفری، حسن و همکاران (1390)، تحلیل مضمون و شبکه مضامین؛ روش ساده و کارآمد برای تبیین الگوهای موجود در داده­های کیفی، اندیشه مدیریت راهبردی 5 (2)، 151-198.
عابدینی، حسن (1391)، مبانی کاربردی خبرنگاری تلویزیونی، آموزش و پژوهش معاونت سیاسی صدا و سیما.
کریمی، سعید (1382)، رسانه­ها و راه­های تقویت مشارکت مردم در صحنه­های سیاسی و اجتماعی،ج1، انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی، قم.
نصرالهی، اکبر (1397)، راهنمای پوشش خبری در رسانه­ها، انتشارات همشهری، تهران.
نصرالهی، اکبر (1391)، چگونگی مدیریت بحران به وسیلة رسانه و عوامل مؤثر بر کارکرد آن، فصلنامة رسانه، دورة بیست و سوم، شمارة 1.
نصرالهی، اکبر (1389)، مدیریت پوشش خبر بحران، دفتر مطالعات و توسعه رسانه­ها، تهران.
نصرالهی، اکبر (1394)، بحران در مدیریت بحران، روزنامه جام جم، شماره4273.
مولانا، حمید (1371)، جریان بین­المللی اطلاعات، ترجمه یونس شکرخواه، مرکز مطالعات و تحقیقات رسانه­ها، تهران.
کریمی، سعید (1382)، رسانه­ها و راه­های تقویت مشارکت مردم در صحنه­های سیاسی و اجتماعی، ج1، انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی، قم.
روشندل اربطانی، طاهر؛ صلواتیان، سیاوش (1389)، طراحی مدل نقش رسانه­های جمعی در مدیریت مرحله پیش از بحران، فصلنامه علوم مدیریت ایران، سال پنجم، شماره17.